Wyrok nakazowy

Czasami zdarza się, że po skierowaniu do sądu aktu oskarżenia, oskarżony dostaje od razu z sądu wyrok nakazowy. Wiele osób oburza się wtedy, że jak to możliwe, że proces odbył się bez ich obecności. Część osób stresuje się, że coś przegapili. Nic bardziej mylnego.

Co to jest wyrok nakazowy?

Wyroki nakazowe zasadniczo nie różnią się treścią ani mocą od zwykłych wyroków wydawanych przez sądy po przeprowadzeniu całego postępowania. Wydawane są na posiedzeniu bez udziału stron. Oznacza to, że wydania wyroku nie poprzedza rozprawa. Sąd opiera się wyłącznie na dowodach zgromadzonych w postępowaniu przygotowawczym. Sam nie podejmuje żadnej inicjatywy.

Ich zasadniczym celem jest odciążenie sądów i uniknięcie prowadzenia procesów w sprawach błahych i dość oczywistych.

Kiedy sąd wydaje wyrok nakazowy?

Wyrok nakazowy można wydać tylko w sprawach, w których prowadzono dochodzenie. Oznacza to, że nie wydaje się go w poważniejszych sprawach, gdzie zagrożenie karą jest wyższe.

Ponadto może być wydany tylko, jeżeli na podstawie zebranych dowodów okoliczności czynu i wina oskarżonego nie budzą wątpliwości.

Wydanie wyroku nakazowego jest niemożliwe w sprawach z oskarżenia prywatnego. Są to sprawy o zniesławienie, zniewagę i naruszenie nietykalności cielesnej.

Nie można wydać wyroku nakazowego również wtedy, gdy zachodzi przypadek obligatoryjnej obrony. Są to sytuacje, gdy oskarżony musi mieć obrońcę, bo nie ukończył 18 lat, jest głuchy, niemy lub prawdopodobnie niepoczytalny.

Jaka kara może być wymierzona wyrokiem nakazowym?

To co najważniejsze w postępowaniu nakazowym, to to, że wyrokiem można orzec tylko karę ograniczenia wolności albo grzywnę. Wyrokiem nakazowym nie można orzec kary pozbawienia wolności. Kara pozbawienia wolności nie może zostać wymierzona bez umożliwienia oskarżonemu uczestnictwa w procesie i obrony jego praw.

Jeśli chodzi o wymiar kary, to kara ograniczenia wolności może trwać od 1 miesiąca do 2 lat. Orzeka się ją w miesiącach i latach. Wymierzając karę grzywny, sąd nie może przekroczyć 200 stawek dziennych albo 200 000 złotych.

Obok kary można orzec środek karny, przepadek lub środek kompensacyjny. Możliwe jest zatem np. orzeczenie zakazu prowadzenia pojazdów w przypadku skazania za jazdę w stanie nietrzeźwości.

Sąd może również poprzestać na orzeczeniu środka karnego, przepadku lub środka kompensacyjnego, jeżeli zachodzą warunki orzeczenia tylko tego środka.

Co zrobić w przypadku otrzymania wyroku nakazowego?

Gdy otrzymamy wyrok nakazowy mamy dwie możliwości.

Pierwszą z nich jest wniesienie sprzeciwu. Sprzeciw należy wnieść do sądu w terminie 7 dni od doręczenia wyroku. Sprzeciw może wnieść zarówno oskarżony, jak i pokrzywdzony, pod warunkiem złożenia oświadczenia o działaniu w charakterze oskarżyciela posiłkowego (o tym jak zostać oskarżycielem posiłkowym można przeczytać tutaj). Ważne jest jedynie zachowanie 7-dniowego terminu.

Po wniesieniu sprzeciwu, wyrok nakazowy traci moc. Sąd rozpoznaje sprawę na zasadach ogólnych. Wzywa strony, świadków, przeprowadza wszystkie dowody. Co istotne, sąd nie jest związany wyrokiem nakazowym. Oznacza to, że może wydać zarówno wyrok łagodniejszy, jak i surowszy. Możliwe jest orzeczenie kary pozbawienia wolności, gdy wcześniej orzeczono grzywnę. Możliwe jest jednak również uniewinnienie oskarżonego.

Sprzeciw można cofnąć. Należy to jednak zrobić do czasu rozpoczęcia przewodu sądowego na pierwszej rozprawie głównej. W takiej sytuacji wyrok nakazowy się uprawomocni.

Drugą możliwością po otrzymaniu wyroku nakazowego jest bierność. W przypadku niepodjęcia jakichkolwiek działań, wyrok ten się uprawomocni. Oskarżony dostanie wezwanie do zapłacenia grzywny lub odbycia kary ograniczenia wolności. W niektórych przypadkach może to być korzystne ze względu na niskie wymiary kar w postępowaniu nakazowym.

Aby uzyskać pomoc w sporządzeniu sprzeciwu lub żeby uzyskać dodatkowe informacje, zapraszam do kontaktu.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *